facebook instagram telegram
یقین شاعرانگی برای کودکان
به مناسبت سالگرد درگذشت عباس یمینی‌شریف

yamin94665sharif.jpg
اثر سلمان طاهري
سيدعمادالدين قرشي
شما یادتان نمی‌آید اما تا همین ۲۰ سال پیش، همین که وادارمان می‌کردند شعرهای کتاب فارسی را آن‌طور که می‌خواستند حفظ کنیم، آن‌قدر زور داشت که دیگر شوقی باقی نمی‌ماند برای نگاه کردن به آن اسمی که با فونت کوچکتر آن پایین سمت چپ نوشته شده بود. مگر این‌که خانم معلم یا آقای معلم لطف می‌کردند و اسم شاعر را هم می‌پرسیدند که ما به مرحمت ایشان بفهمیم «من یار مهربانم/ دانا و خوش بیانم/...»را مصطفی رحمان‌دوست نگفته، «عباس یمینی‌شریف» گفته. بزرگتر که شدیم، شعورمان کش آمد، فهمیدیم که یک چیزی است به اسم تاریخ ادبیات که مجالی است تا بفهمی زبانت را چه کسانی برایت حفظ کرده‌اند اما آن‌قدر قرن ششم و هفتم کردند و سبک عراقی و خراسانی به خوردمان دادند که اصلا یادمان رفت بپرسیم از آن آقای شریف که از دوم ابتدایی مهر خواندن را در دلمان نشاند، چه خبر؟. گناهی هم نداشتیم، قرن ششم و هفتم واجب‌تر بود. ۴ تا از ۲۵ سوال سوال ادبیات عمومی کنکور را راه می‌انداخت! باز هم باید شعورمان کش می‌آمد تا همین اواخر که مثلا توی روزنامه‌ای، سایت خبری‌ای، جایی می‌دیدیم می‌خواهند برای «شعر کودک» جایزه‌ای طراحی کنند به اسم «عباس یمینی‌شریف» و تازه به صرافت می‌افتادیم که این اسم عجب آشناست! این همان آقای شریفی نیست که «درختی می‌نشاند و جوی آبی پایش می‌کشاند؟!» و یک گشتی می‌زدیم توی دنیای تاریخ و خبر و می‌دیدیم که ای دل غافل، اولین کتاب فارسی ابتدایی (دارا و آذر) را همین آقا نوشته؛ انگیزه‌اش هم آن سیستم مکتب‌خانه‌ای بود که کودکان را وادار می‌کرد از گلستان و کلیله‌ودمنه دیکته بنویسند.

آقای یمینی هم - متولد ۱۲۹۸- با همان سیستم در یکی از مکتب‌خانه‌های ‌تهران خواندن و نوشتن یاد گرفته ولی خاطره ناخوشایندش یادش نرفته. در دانشسرای مقدماتی که چند تا کتاب کودک انگلیسی و فرانسوی ورق زده، دیده ای‌بابا، آن‌ور آبی‌ها سواد را هم توی کاغذ رنگی، شکلات ‌پیچ می‌کنند برای بچه‌ها! و بعد یمینی‌شریف همه ۵۰ سال بعدی زندگی‌اش را وقف کودکان فارسی‌زبان کرد، جلوی همه آنهایی که می‌گفتند شعر باید خیال‌انگیز باشد و زبانی پر از ایهام داشته باشد ایستاد. برای بچه‌ها، به زبان کودکانه خودشان شعر نوشت، کتاب ترجمه کرد، مجله «کیهان‌بچه‌ها» را با دوستانش راه انداخت. مرتضی ممیز، فرشید مثقالی، علی‌اکبر صادقی برای کتاب‌هایش تصویرسازی کردند و... تا سال ۶۸ که دیگر سرطان مجالش نداد؛ برگشت ایران تا به قول خودش در کوهپایه‌های البرز و خاک ری دفن شود. 2 بیت شعر هم برای سنگ‌قبرش نوشت:«من نغمه‌سرای کودکانم/ شادست ز مهرشان روانم/ عباس یمینی‌شریفم/ گیرید ز کودکان نشانم»؛ به همانن سادگی همیشه که سواد دوم ابتدایی هم برای خواندنش کفایت کند.

*نمونه آثار عباس یمینی‌شریف*
من دخترم
از کتاب «آواز فرشتگان» چاپ ۱۳۲۵

بچه‌ها من دخترم/ در خانه‌داری ماهرم
شریک کار مادرم/ دختر خوب پدرم
پاکیزه از پا تا سرم/ شیرین به مثل شکرم

 
من پسرم
از کتاب «آواز فرشتگان» چاپ ۱۳۲۵

من که از گل بهترم/ پسرم من پسرم
یار کار پدرم/ در کمک با مادرم
مهربان با خواهرم/ بچه‌ای با هنرم
 

ما کار می‌کنیم
از کتاب «آوای نوگلان» چاپ ۱۳۴۵

ما بچه‌ها آهنگریم/ چکش‌زن با هنریم
چه پسریم چه دختریم/ کار که داریم خوشحالتریم
ما کوچولوها مسگریم/ از مسگرها پر کارتریم
چه پسریم چه دختریم/ کار که داریم خوشحالتریم
ما بچه‌ها قایق‌رانیم/ پاروزنی خوب می‌دانیم
چه پسریم چه دختریم/ کار که داریم خوشحالتریم
ما کوچولوها نجاریم/ با اره تیشه کار داریم
چه پسریم چه دختریم/ کار که داریم خوشحالتریم
ما کوچولوها نانوائیم/ پر کارتر از نانواهائیم
چه پسریم چه دختریم/ کار که داریم خوشحالتریم
ما کوچولوها پر کاریم/ با هر چیزی ما کار داریم
چه دختریم چه پسریم/ کار که داریم خوشحالتریم


فرزندان ایران
از کتاب «آواز فرشتگان» چاپ ۱۳۲۵

ما گل‌های خندانیم/ فرزندان ایرانیم
ایران پاک خود را/ مانند جان می‌دانیم
ما باید دانا باشیم/ هشیار و بینا باشیم
از بهر حفظ ایران/ باید توانا باشیم
آباد باشی ای ایران/ آزاد باشی ای ایران
از ما فرزندان خود/ دلشاد باشی ای ایران

 
پاییز و دهقان
از کتاب «گل‌های گویا» چاپ ۱۳۵۰

با باد مهر و آبان/ شد فصل برگ‌ریزان
شد کم‌کمک هوا سرد/ برگ درخت شد زرد
بیند تهیه دهقان/ آذوقه زمستان
آماده کرده گندم/ آرد و زغال و هیزم
گردو و توت و بنشن/ بلغور و کشک و روغن
کاه و علف در انبار/ جا کرده چند خروار
در چله زمستان/ هنگام برف و باران
در زیر کرسی گرم/ پشتش به پشتی نرم
می‌خند از ته دل/ بر روزگار مشکل!

تاريخ : دوشنبه ۲۸ آذر ۱۳۹۰

Keywords:
About Abas Yamini Sharif By Salman Taheri , Emad Gharashi

دسته بندی

مطلب ازهمه رنگ
كاريكاتور ازهمه رنگ

نظرات

شعر ها زيباست فقط حيف بي قافيه است
ارسال توسط :  ا.پ | دوشنبه ۱۲ دي ۱۳۹۰

ارسال نظر

لطفاً نظرتان را به فارسي بنويسيد. نظر شما پس از تاييد نمايش داده خواهد شد.
لطفا" کد زیر را در قسمت پائین آن وارد نمائید.
نام:
 
پست الكترونيك:
 
وب سايت (لطفاً آدرس به صورت کامل وارد شود. بعنوان مثال: http://www.golagha.ir):
 
نظر:  

 


©با معرفت‌ها ذکر مأخذ می‌کنند!
powered by: